Screening

1. Darmkanker: heb ik een verhoogd risico?

2. Screening van darmkanker: welke onderzoeken?

1. Darmkanker: heb ik een verhoogd risico?

Iedereen ouder dan 50 jaar heeft een verhoogd risico (x 2,5) op darmkanker in vergelijking met de algemene bevolking. Het is dus belangrijk om zich vanaf dan te laten screenen. Meestal is de gebruikte methode het opsporen van occult (onzichtbaar) bloed in de stoelgang met een hemoccult®-test. Dat onderzoek kan thuis gebeuren, na aankoop van de test in de apotheek of via de behandelende arts.
Mensen die reeds dikkedarmkanker en/of poliepen gehad hebben of een inflammatoire darmziekte (zoals de ziekte van Crohn) hebben, lopen een verhoogd risico (x 5 – x 10). Hetzelfde geldt voor mensen met een eerstegraads familielid dat vóór de leeftijd van 60 jaar kanker en/of poliepen heeft gehad. Deze laatsten moeten een meer gerichte screening ondergaan via een totale coloscopie, 10 jaar voor de leeftijd waarop het familielid ziek werd.

Dit artikel kwam tot stand in samenwerking met dr. Jean-Luc Van Laethem, Kliniekhoofd van de dienst gastro-enterologie en diensthoofd van de afdeling oncologie van het Erasmusziekenhuis in Brussel.

2. Screening van darmkanker: welke onderzoeken?

Het opsporen van bloed in de stoelgang met een hemoccult^®-test is de aanbevolen methode voor screening op grote schaal. Dankzij deze methode is het aantal sterfgevallen als gevolg van darmkanker gedaald. Het onderzoek is goedkoop, betrouwbaar en gemakkelijk uit te voeren. Mannen en vrouwen tussen 50 en 74 jaar wordt aangeraden dit onderzoek om de 2 jaar te laten uitvoeren. De huisarts bezorgt de test aan de patiënt en legt uit hoe hij de test moet uitvoeren. De test wordt thuis uitgevoerd, waarna de stalen in een laboratorium worden onderzocht. De huisarts ontvangt het resultaat, dat hij nadien met de patiënt bespreekt.
Coloscopie: eerstelijnsmethode met een hoog rendement voor bevolkingsgroepen met een verhoogd tot sterk verhoogd risico, op voorwaarde dat ze volledig gebeurt (totale coloscopie). Tijdens een coloscopie kunnen tegelijkertijd poliepen worden verwijderd (exerese), die potentiële voorlopers van kanker zijn. Een colografie met een scan of colo-scan wordt vandaag als een valabel alternatief beschouwd, maar met dit onderzoek kunnen geen poliepen worden weggenomen. Recent onderzoek toont aan dat een videopil – een pil die patiënten inslikken en die het spijsverteringsstelsel filmt – ook nuttig zou kunnen zijn om een eventuele darmkanker op te sporen. Deze pillen worden echter nog niet standaard gebruikt bij de diagnose van darmkanker.
Genetische screening: genetisch advies richt zich tot risicofamilies (polyposesyndroom, erfelijke kanker). De screening gebeurt in combinatie met de opsporing van specifieke mutaties in het bloed. Door de oprichting van DNA-banken kunnen almaar meer genen onderzocht worden die een rol spelen bij erfelijke en familiale vormen van colonkanker.

Dit artikel kwam tot stand in samenwerking met dr. Jean-Luc Van Laethem, Kliniekhoofd van de dienst gastro-enterologie en diensthoofd van de afdeling oncologie van het Erasmusziekenhuis in Brussel.

Deel en print dit artikel

NIEUWS

22 03 2026

Darmkanker

Colorectale kanker en chirurgie

Chirurgie is de eerstelijnstherapie voor colonkanker als de kanker niet is uitgezaaid naar verder afgelegen organen. Daarbij worden het zieke gedeelte van het colon en de...

Lees verder

Lichaamsbeweging als behandeling voor kanker?

10 06 2025

Darmkanker

Lichaamsbeweging als behandeling voor kanker?

In de Challenge-studie, die op het American Society of Clinical Oncology (ASCO) 2025 is gepresenteerd, resulteerde een oefenprogramma onder begeleiding na chirurgie en ad...

Lees verder

AI: een oplossing om kanker te diagnosticeren

03 12 2024

Longkanker

AI: een oplossing om kanker te diagnosticeren

Het onderscheid tussen een goedaardige cyste en een kwaadaardige tumor is niet altijd eenvoudig. Op CT-beelden (röntgenstralen) kunnen cysten en tumoren er zeer gelijkaar...

Lees verder

Een universeel vaccin tegen kanker: opnieuw wat hoop

17 10 2024

Borstkanker

Een universeel vaccin tegen kanker: opnieuw wat hoop

Eerst hebben ze neoantigenen geïdentificeerd, d.w.z. specifieke eiwitten die verschijnen als normale cellen kwaadaardig worden als gevolg van genetische mutaties. De vors...

Lees verder